Platform over architectuur, interieur- & landschapsarchitectuur
Sauska Winery in Tokaj, Hongarije
In het UNESCO-beschermde wijngebied Tokaj-Hegyalja in Hongarije ontwierp BORD Architectural Studio een architecturale landmark die zowel letterlijk als figuurlijk boven het landschap uitstijgt. Deze Sauska Winery in Rátka toont zich als een zwevende vorm boven de wijngaarden, maar tegelijk is het gebouw diep verankerd in de omgeving. Een sleutelrol is daarbij weggelegd voor de groendaken, die hier veel verder gaan dan het obligate sedumtapijt en uitgroeien tot een wezenlijk onderdeel van het architecturale concept.
Met ‘de daktuin’ als één van de thema’s in deze editie, kozen we in de rubriek Grensverleggend voor een buitenlands project dat ook op dit vlak een stap verder zet. De keuze viel op dit Hongaarse wijnhuis, waar de daken niet louter een technische of ecologische rol vervullen, maar het architecturale concept mee dragen en de relatie met het landschap bepalen. Dat de Sauska Winery recent de Popular Choice Award van de Architizer A+Awards won in de categorie Bars & Wineries, onderstreept bovendien de internationale uitstraling van dit project en bevestigt de relevantie van deze aanpak.
Tokaj is een van Europa’s oudste wijnregio’s, gevormd door vulkanisch gesteente en eeuwen van vakmanschap. Terwijl de ondergrondse wijnkelders, uitgehouwen in vulkanisch gesteente, de geschiedenis belichamen, zet de nieuwe Sauska Winery een eigentijds hoofdstuk in. De uitdaging voor hoofdarchitect Péter Bordás en zijn team was dubbel: een hightech wijnhuis creëren dat de productie van frisse witte en mousserende wijnen ondersteunt, en tegelijk een publiekstrekker worden waar gastronomie, toerisme en landschap in elkaar overvloeien. Daarmee bewijst Tokaj dat traditie en innovatie perfect hand in hand kunnen gaan.
De functionele zones – fermentatie, opslag en techniek – liggen grotendeels ondergronds, waar de stabiele temperatuur optimaal is voor wijnproductie. De publieke zones – restaurant, bar en panoramische terrassen – bevinden zich in het bovengrondse gebouw. Dit wordt gekenmerkt door twee grote, lensvormige volumes van 36 meter breed, die op slanke stalen kolommen boven de helling lijken te zweven. De daken van deze volumes zijn uitgewerkt als groendaken die de glooiing van het terrein volgen, als een natuurlijke verlenging van het wijnlandschap. Het effect is dat de architectuur niet wordt ervaren als een afzonderlijk object, maar eerder als een doorlopende laag binnen het bestaande reliëf. Volgens hoofdarchitect Péter Bordás was het doel een gebouw te ontwerpen dat aanwezig is zonder de omgeving te domineren. De groendaken maken dit mogelijk: ze camoufleren de schaal van de constructie, versterken de illusie van een zwevende vorm en bewaken de continuïteit met het omliggende wijnlandschap. Opdracht geslaagd.
