Duurzame filosofie avant la lettre
Het is geen sinecure om telkens weer tot een gedragen bouwresultaat te komen. Dat vergt creatieve moed en de wil om altijd consequent en vasthoudend te gaan voor kwaliteit. Bij META vertaalt die houding zich in architectuur die niet alleen esthetisch en doordacht is, maar ook een duidelijke visie uitdraagt op bouwen, wonen en stedelijke ontwikkeling.
META is een Antwerps architectuurbureau en wordt geleid door Niklaas Deboutte en Eric Soors. “Voor ons is architectuur een ambacht dat vakmanschap vereist. Dan kan elk ontwerpvraagstuk een uitgebouwde oplossing krijgen zonder dat we platgetreden paden moeten opzoeken. De ontwerpen kunnen daarom wel eens nukkig zijn, weerstand bieden of zelfs wringen, maar ze maken bouwen steeds eenvoudig, zelfs evident.”

META neemt de vrijheid om ambitieus te zijn. Om een gebouw zo juist mogelijk te bouwen zodat functie en invulling simpel aanpasbaar worden. “Met elk ontwerp willen we elk gebouw zijn eigen onvoorspelbare geschiedenis en toekomst laten schrijven.” Verschillende projecten van META wonnen inmiddels nationale en internationale architectuurprijzen, waaronder: het Belgische Architectuuraward, Belgian Building Award en World Architecture Festival Award.
Voor elk project wordt een tandem aangeduid, bestaande uit een junior en een senior architect. Afhankelijk van de complexiteit neemt de ene of de andere de rol van projectverantwoordelijke op zich. “Hij of zij is het aanspreekpunt voor de opdrachtgever en alle externe partijen.” Deze coördinator houdt het overzicht, is de constante sleutelfiguur binnen het proces, woont alle relevante vergaderingen bij en garandeert de doorstroming van informatie binnen de eigen organisatie. “Op ieder moment is de tandemmedewerker op de hoogte van alle belangrijke zaken.”


De projectverantwoordelijke koppelt op dagelijkse basis terug naar één van de architect-bestuurders. Hierbij focust Niklaas zich op het ontwerpproces en specialiseert Eric zich in de technische uitwerking en controle op de werken. Die nauwgezette betrokkenheid is uniek! “Voor elk project zijn wij van begin tot einde op post, volgen de communicatie nauwgezet op, controleren of gemaakte afspraken nagekomen worden, grijpen in waar nodig en nuttig, en sturen het project de juiste richting uit.”
META stelt zich maximaal ten dienste van het project en de opdrachtgever, en weet kwaliteit te creëren binnen strakke budgettaire lijnen. Niklaas, Eric en collega’s huldigen vijf pijlers van economisch bouwen. “Het ontwerpen van compacte volumes is een must, zo gaan economie en energiewinst hand in hand. We volgen de bouwlogica zodat de aannemer helemaal mee is. Dat vertaalt zich in een efficiënte werf, en bijgevolg een budgetvriendelijk geheel.” Repetitief werken is goedkoper. “Liever één keer goed nadenken over een type-oplossing die dan meermaals herhaald wordt, dan verschillende pasklare antwoorden bedenken.” Verder huldigt META het ruwbouw-is-afbouw-principe. “Door dure afwerklagen te supprimeren kunnen we weeral de kosten drukken.” Tot slot is er de budgetbewaking. “Tijdens het bouwproces zijn er de tussentijdse ramingen, controle van offertes en vorderingsstaten. Zijn er alsnog onvoorziene uitgaven, dan zoeken we besparingen om het budget in balans te houden.”

Het Bruges Meeting & Convention Centre (BMCC) is voor META een waar statement van tijdloze architectuur. BMCC biedt onderdak aan een beurs- en congresgebouw. “Voor ons moest het bouwwerk een open dialoog met de stad aangaan. Hoogwaardig groen bepaalt de identiteit van de wijk en dus hebben we er onze architectuur secuur ingeplant.” In de stad van Pallieter tekent META voor de herontwikkeling van een grote site, zo’n 20.000 vierkante meter, van de Normaalschool. Alweer een architecturaal statement dat kan tellen. Die transformatie is volop aan de gang. Boven in het gebouw zit een nieuwe (glazen) gevel achter de oude waardoor er nu gezellige terrassen zijn. “Het wordt een publiek toegankelijk binnengebied met zo’n 140 wooneenheden en de uitgelezen kans voor nieuw stedelijk leven in de sterk verdichte binnenstad. We creëren een pleisterplaats voor de onmiddellijke buurt en heel Lier.”
Langs de Ringlaan, aan de zuidkant van Willebroek, realiseert META het project Wilgenhof. Een hedendaags woonensemble voor sociale huisvesting. “Verouderde, verspreide bebouwing maakt plaats voor drie compacte volumes met in totaal zesendertig modulaire wooneenheden. Verdichting wordt ingezet om op de site ruimte te maken voor groen en openheid.” Aan de Antwerpsesteenweg in Oostakker zal op termijn een schitterend nieuwbouwproject van META het levenslicht zien. Binnen het ontwerp werden twee geveltypes uitgewerkt, die alternerend per subvolume worden toegepast. Het onderscheid tussen beide situeert zich in de detaillering rond de gevelopeningen en de ritmiek van de gevelcompositie. Daarnaast kreeg elk een eigen nuance in het gevelmetselwerk. “Het schrijnwerk vormt de verbindende factor en zorgt voor een coherente architecturale identiteit. Ter bevordering van de residentiële verbondenheid en om het achterliggende groene gebied toegankelijk te maken, is er een centrale doorgang.”

Duurzaamheid gaat bij META over veel meer dan het integreren van technologische innovatie. Hun holistische visie is opgebouwd uit drie verschillende lagen – basis, opties en gebruik – en definieert zes verschillende duurzaamheidscategorieën. Zo ontstaat steeds een projecteigen visie. “Deze aanpak hanteren wij sinds ons eerste project in 1991, lang voor ‘duurzaamheid’ een parameter was in de architectuur.”