Platform over architectuur, interieur- & landschapsarchitectuur
De Orde van Architecten vecht het vrijstellingenbesluit van de Vlaamse Regering aan. Sinds de goedkeuring van dit besluit is er voor binnenverbouwingen met impact op de stabiliteit van een gebouw geen omgevingsvergunning meer nodig. Deze beleidsmaatregel, bedoeld om de regeldruk te verminderen, heeft echter een onduidelijke en rechtsonzekere situatie gecreëerd. Daarom stapt de Orde van Architecten naar de Raad van State.
De Vlaamse Regering heeft de ambitie uitgesproken met de borstel door overbodige regels te gaan. Het vrijstellingenbesluit van minister van Omgeving Jo Brouns van februari 2026 past in die strategie. De meldingsplicht voor een aantal stedenbouwkundige handelingen werd afgeschaft. Een aantal werken werd opnieuw vergunningsplichtig, terwijl diezelfde vergunningsplicht wegviel voor bepaalde gevelwerken en binnenverbouwingen met impact op de stabiliteit van het gebouw.
Vooral die laatste beslissing zorgt sinds de bekendmaking voor behoorlijk wat commotie in de architectensector. De Orde van Architecten brak in maart tijdens een overleg met het kabinet al een lans voor een soort ‘light vergunning’, passend in het nieuwe systeem van modulaire vergunningen dat eraan komt.
Minister Brouns koos een andere weg. Hij paste in juli het besluit aan. Voortaan zou de medewerking van een architect opnieuw noodzakelijk zijn om van die vrijstelling te kunnen genieten. Daarmee lijken de problemen op het eerste gezicht van de baan.
Volgens de juridische analyse van de Orde van Architecten is dat echter niet zo, en zijn architecten door die zogenaamde verplichte medewerking nog sléchter af dan in de vorige versie van het besluit. Want volgens de federale architectenwet is een architect verplicht voor wie wil bouwen én een vergunning nodig heeft. Die koppeling wordt door dit besluit doorbroken, wat dus aanleiding geeft tot onzekerheid, verwarring en discussies over aansprakelijkheden en verzekeringsverplichtingen.
De Orde van Architecten deelt het streven van de Vlaamse Regering naar minder regels. Maar dat nieuwe kader moet dan wel juridisch robuust zijn. Daarom wil de Orde van Architecten het aangepaste vrijstellingenbesluit laten toetsen door de Raad van State. Deze stap sluit verder mogelijk overleg hierover overigens geenszins uit.
